Birisi benden söz ederken, “Havsulu” ismini küçükseyerek kullanmış.
Kuşakkaya Gazetesini kurduğum 20 Haziran 1967 tarihinde bugüne kadar, kendimi ön plana çıkararak yazı yazmadım. Birilerine kendimi tanıtmak, alırsa, ders de vermeğe çalışmak istedim. Kendimden söz edeceğim için özür dilerim.
Havsu; Kelkit ilçesine bağlı, kente 2,5 Km. uzaklıkta, bir koruluğun eteğin kurulmuş, yeşillikler içinde bir köydür. Köyün adı YEŞİLOVA olarak değiştirilmiştir.
Havsulu Turan Tuğlu’nun babası memurdu. Turan Tuğlu’ da 30 yaşına kadar, babasının memuriyeti nedeniyle sürekli Kelkit’te, yazları da kısa süreli Havsu da bulundu.
Turan Tuğlu’nun dedesi Ziya Efendi 1905 yılında Trabzon Lisesinden mezun oldu. O tarihlerde Kelkit’te, bırakın lise mezununu olmayı, okur-yazar insanlar bile parmakla gösteriliyordu.
Ziya Efendi önce Maliyede gelir müdürü olarak görev yaparken, Atatürk’ün başlattığı Türk Kurtuluş savaşına kendi yöresinden katkı sağladı.1920 yılında açılan Türkiye Büyük Millet Meclisi için seçimlerine katıldı, milletvekili seçildi. O tarihte Gümüşhane Trabzon’a bağlı Sancaktı. Tüm Trabzon Milletvekilleri, önce deniz yoluyla gitmek istediler. Sonra Karadeniz de İngilizlerin hâkimiyetini dikkate alarak karaya çıktı, faytonlarla Karayolundan yollarına dev am ederken, Çarşamba yakınlarında eşkıyalar Turan Tuğlu’nun dedesinin de bulunduğu faytona, soygun amaçlı ateş açtılar. Turan Tuğlu’nun dedesi Ziya Efendiyle, Trabzon milletvekili Eyüp zade İzzet Efendi bu ateş sonucu şehit oldular. Konu, mecliste görüşüldü, tartışıldı, bu şekilde yollarda ölen, şehit edilenlerin eşlerine, çocuklarına, Vatani Hizmet tertibinden maaş bağlandı.
Turan Tuğlu’nun dedesinin babası Hüsnü Efendi Kelkit’te Mahkeme azasıydı. O tarihlerde (Osmanlı İmparatorluğu döneminde) Kadıların yanında, Mahkeme azaları da görev yapardı. Mahkeme azaları bir yönüyle Devlete bağlıydı, maaş alırdı. Ama Mahkeme azalarının serbest çalışmalarına da olanak tanınırdı.
Turan Tuğlu’nun dedesinin dedesi Alemdar Zade Ali Rıza Efendi, ataları Mustafa Ağa, Kahraman Ağa ve Hacı Bayraktar gibi, Gümüşhane Merkez Eskibağlar (Halgent ) mahallesinde yaşarlardı.
Devlet, Ali Rıza Efendi’yi 1863 yılında Mahkeme azası olarak Kelkit’te tayin etmişti. Ali Rıza Efendi de Kelkit’e gitti, birkaç yıl merkezde görev yaptıktan sonra, yazları geçirecek, konuklarını ağırlayacak bir köy aradı. Önce Havsu köyüne gitti. Köylüler niyetini anladıktan sonra,; “Bey Amca, sana buradan tarla versek, yer versek köyümüzde kalır mısın?” teklifinde bulundular. Ali Rıza Efendi de, teklifi kabul etti, tarlalar aldı, yer aldı evler yaptı.
Havsulu olmamızın geçmişi buna dayanmaktadır. Havsulu olmaktan da gurur duyarım.
Havsulu Hacı Hilmi Tuğlu 1926-1930 tarihleri arasında Kelkit Belediye Başkanlığı yaptı. Havsulu Hayri Tuğlu 20 yıl Gümüşhane Merkezde önce İl Genel Meclisi Üyesi, sonra da Daimi Encümen üyeliği yaptı.
Havsulu Muammer Tuğlu (Turan Tuğlu’nun amcası) İstanbul Teknik Üniversitesi Mühendislik bölümünü 1945 yılında bitirdikten sonra, 1948 yılında iki arkadaşı ile birlikte Karayolları Teşkilatını kurmakla görevlendirildi. Üç Yüksek Mühendis iki yıl çalışarak Karayolları Teşkilatını kurdular. Muammer Tuğlu o Teşkilatta çalıştı, Genel Müdür Yardımcısı sıfatıyla 1978 yılında emekli oldu.
1.Boğaz Köprüsünün yapılmasında Muammer Tuğlu’nun emeği vardır.
Havsulu Hüsnü Tuğlu 20 yıl aralıksız valilik yaptı. Havsulu diğer Tuğlular, Türkiye’nin çeşitli bölgelerinde önemli görevler üstlendi. Örneğin; Ercan Tuğlu Gümüşhane’de Sağlık Müdürlüğü, İlyas Tuğlu Gümüşhane’de Milli Eğitim Müdürlüğü, Yenal Tuğlu çeşitli yerlerde Tekel Başmüdürlüğü , Nevzat Tuğlu İstanbul’da itibarlı eğitim yöneticiliği, Zeki Tuğlu Kadıköy Belediye Başkan Yardımcılığı, daha onlarca Tuğlular ülkemizde çok önemli görevler yaptılar. Turan Tuğlu’nun iki oğlu ve bir kızı yüksek tahsil yaptı, Şems Tuğlu Hürriyet Gazeteleri Grubu Tesis ve İşxletme Müdürlüğü, Emre Tuğlu Boğaziçi mezunu olarak, İtalya Dil Okulunda bulundu, İspanya’da Endülüs İslâm Sanatını inceledi, Sanat tarihi dalında birikimli, birkaç dil bilen bir insan olarak kendini yetiştirdi. Kızı Samsun’da Lise öğretmenliğini sürdürmektedir.
Ülkemizde yüzyıllardan beri pek çok köy kökenli devlet adamları büyük sorumluluklar almıştır.
Köy kökenli olmak utanılacak bir sıfat değildir ama başka bir pürüz bulamadan Havsulu diye küçümsemeye kalkışmak bir zavallılıktır.
Turan Tuğlu Havsulu, (Yeşilovalı)dır.1967 yılında kurduğu Kuşakkaya Gazetesinde yazı yazmayı sürdürmekte, içlerinde Gümüşhane ve ilçeleri Belediye Başkanlarını, 1925 den bu yana görev yapan Gümüşhane Valilerini, Gümüşhane’de iz bırakanları da içeren 11 eser yazmış, gazeteciliğin yanında, ilerleyen yaşına karşın yeni eserler yazmayı da sürdürmektedir.
Havsulu Turan Tuğlu için başka diyeceğiniz varsa, sütunlyarımız açıktır, buyurun.