Riyakârlık

Riya; Arapçadan dilimize giren bir sözcüktür. Olduğu gibi görünmeme, görüntüsü ile başkalarını aldatma, ikiyüzlü davranma, bukalemun gibi bulunduğu ortama göre renk değiştirme anlamlarında kullanılır.

Riyakârı çarpıcı bir örnekle aktaran dostumuz vardı. İkiyüzlü birini sorduğunuzda, yerel şiveyle; “Ha, onu mu deysin; yarı görür tilki, suyu görür balık olur” derdi.

Çevrenizdeki insanlara dikkatli bakın, kimlerin yarı görünce tilki, suyu görünce balık olduğunu çabucak anlarsınız.

Kimi insanlar; olayları gerçek olmasa da, gerçeğe yakın yorumlayabilecek bilgiye, görgüye, deneyime sahip olmayabilirler. Noksan da olsa, samimi olduğuna inandığınız sürece, yorumlamalarını hoş görebilirsiniz.

Ama olayları bilerek saptıran, kişisel çıkarları doğrultusunda yorumlayan insanlar işte o ikiyüzlülerdir. Onları da hoş görür ve bağışlarsanız, onlardan farkınız kalmaz.

İnsan dediğiniz; açık olmalı, net olmalı, hangi koşullar altında olursa olsun dik durmalıdır. Yaygın olan söylemle; “Haksızlık karşısında susan şeytan olmamalıdır”

Öyle olaylar, öyle konular vardır ki, “Neme lazım” deyip geçemezsiniz.

O, hep doğrulardan yana olan insanlar için; “Suyu görür balık, yarı görür tilki olur” diyemezsiniz. Ya ne dersiniz?

“O böyle dediyse doğrudur” dersiniz.

Riyakârlıkla, doğruluk, birbirine zıt iki kavramdır.

Bir insan; aynı anda ve ayanı olaylar karşısında hem tek yüzlü, hem ikiyüzlü olamaz.                        Oluyorlarsa, ilişkilerinizi ona göre sürdürürsünüz.

İnsanları elinizle, dilinizle düzeltemiyorsanız, onları dışlayarak, yalnız bırakarak, kendine gelmesini sağlama yönünde bir ders vermiş olabilirsiniz.

Eğer, yaşadığınız toplumda, onurlu, kişilikli dürüst olanlar azınlıkta, ikiyüzlüler çoğunlukta ise, bu durum o toplum için felaketlere duçar olmanın habercisidir. Hepsini değiştiremeyeceğiniz için, o toplumdan uzak durma yollarını araştırmalısınız.

Yılanla tilkinin öyküsünü bilirsiniz. Yineleyelim dilerseniz.

Yılanla tilki arkadaş olmuşlar. Birlikte giderlerken önlerine çıkar bir dereden geçmek gerekmiş. Yılan tilkiye, “Tilki kardeş, ben sırtına sarılayım, beni de geçir” demiş. Tilki de bu teklifi kabul etmiş ama tam suyun ortasında yılan tilkinin boynuna dolanmış. Tilki; “Yılan kardeş, anladım, beni boğacaksın ama başını öne doğru uzat, o güzel gözlerini bir kez daha gördükten sonra öleyim” demiş. Yılan da bu sözü tutmuş boynunu uz atmış tilki bir hamleyle yılanın boğazını ağzına almış, öldürmüş ve karşı yakaya geçtikten sonra, ölü yılanı dümdüz uzatmış. Arkasından, “Kardeşlik dediğin böyle dümdüz olmalı” demiş.

İkiyüzlüleri elbette öldüremezsiniz ama onları, akıllarını başlarına devşirmeleri için yalnız bırakabilir, dostluklarınızı bitirebilirsiniz.