Kaldırımlar

“Kaldırımlar” kelimesi edebiyatla ya da şiirle ilgilenenlerin aklına, aynı adı taşıyan Necip Fazıl Kısakürek’in Kaldırımalar şiirini anımsatır.

Ne var ki, kastımız kaldırımlar şiiri değil, içinde yaşadığımız kentin kaldırımlarıdır.

Gümüşhane artık 1960’ların, 70’lerin yaşadığı 7-8 bin nüfuslu Gümüşhane değil. Şu arda nüfus 50 binlere dayandı. Bu şehirde sürekli yaşayan ve Gümüşhane Merkez ilçesine kayıtlı olmadıkları için şehir nüfusunda görülmeyen 20 bini aşkın Üniversite öğrencileri v e yine buralı olmayan kamu görevlilerini eklersek, nüfus sayısı 70 binlere çıkar.

Kentimizin kaldırımları 70 bin nüfusun yaşadığı bir kente göre değil.

Nasıl?

Dar.

Bu kaldırım darlığına bir de, kaldırımları bir sohbet alanı olarak kabul eden insanlar var. Bir kez, kaldırımlar sohbet etme yeri değildir. Kaldırımda karşılaştığın bir yakının, bir arkadaşın olursa, başkalarının yürümesine engel olmayacak bir şekilde, bir kenara çakılır konuşursunuz. Çoklarının umurunda olmuyor kaldırımlarda yürüyen insanlar.

Bir başka yanlışta, birden çok kişinin aynı sırada yürümeleri zorunlu imiş gibi, arkadan gelenlerinde geçmesine fırsat vermiyorlar.

Açıkçası,  kent kültürü, kentte yaşama kültürü henüz oluşmamış. Sözünü ettiğimiz bu kültürün oluşmadığı insan sayısı çok az olsa, onları başkalarını uyarabilir. Ama, ne yazık ki, kente uyum sağlama gereğini duymayanların sayısı az değil.

Niye böyle oldu?

Kırsal kesimlerinden Gümüşhane Merkez ilçeye topluca gelindi. Öğle ki, köy mahalleleri oluştu.

Kim kime bakarak uygarlaşacak?

Köylerden insanlar; doğal kıyafetleriyle, şiveleriyle, küfürleriyle, hatta inekleriyle, koyunlarıyla birlikte geldiler. Çok değil 25 yıl öncesine kadar, çok ev in altı ahırdı. İneklerin kentten çıkarılması konusunda rahmetli Mustafa Canlının büyük çabaları oldu. Diğer Belediye Başkanları da uğraştı ahırlar uzaklaşsın diye.

Demek ki, uygarlaşmak uzun zaman istiyor.

Köylerimizden gelen ailelerin çocukları büyük kentlere gidecek öğrenim için. Oralarda kentlerde nasıl yaşandığını görecekler, Kıyafetlerini, şivelerini. Yaşadıkları kente göre düzeltecekler. Onlar önce ailelerini etkileyecek, sonra da kentte yürümede, oturup kalkmada, konuşmada, sıra ve saygıda örnek olacaklar.

Bu yazdıklarımı okuyanların sayısı çok az. Okusalar da etkilenmiyorlar. Yine de gördüğümüz hataları yazmaktan kendimizi alamıyoruz. Bir kişiyi de etkileyebilsek o da faydadır diye düşünüyoruz.

Konuya kaldırımların darlığından açtık. Bunu da Belediyenin düşünmesi ve ne gerekiyorsa öğle hareket etmesi beklenir.