İllerde, ilçelerde ve kasabalarda Belediyelerin, İl Genel Meclislerinin oluşturduğu kuruluşlara; yerel yönetimler diyoruz. Eski adıyla Mahalli İdareler. (Muhtarlıklar da bu tanımın içindedir).
Yerel yönetim seçimlerinin 1950’lerden sonrasını izlemeye başlamıştım. O yıllarda dayım, İstiklal Savaşı gazilerinden Hazım Tuğlu Kelkit Belediye Başkanlığına, amcam Enver Tuğlu, Belediye Meclis üyeliğine, daha önceleri babamın amcası Hayri Tuğlu İl Genel Meclis Üyeliğine adaydılar. Benim yerel yönetimlere ilgim de böyle başlamıştı.
Gerek Belediye Meclis üyeliklerine, gerekse İl Genel Meclis üyeliklerine aday gösteren partiler, adayları, o görevi layıkıyla yapacak olanlardan değil de, çok oy getirecek ailelerden seçerlerdi. Oysa, yerel yönetimlerde işin ehli olanları göreve getirmek çok daha önemlidir. Çünkü o görevliler, kasabada kasabalılar için, ilçelerde ve illerde ilçe ve il için çok önemli görevler yapacak kişilerdir. Hangi partiden olursanız olun, isabetli kimseleri seçemezseniz, hizmetinde bulunduğunuz kasabaya, ilçeye ve il’e iyilik yapmış olmazsınız.
Yalnız yerel yönetimlerde değil, her alanda sorun, adam sorunudur. O nedenle denir ki; “Adama iş değil, işe adam almalıdır”
1955-1959 arasında Kelkit Özel İdaresinde, 1964 ve 1967 arasında Gümüşhane Belediyesinde görev yaptığım için yerel yönetimlere yabancı değilim.
Son 70 yıldan beri Özel İdarede, Özel İdarenin “Ö”sünden haberi olmayanların İl Genel Meclislerine, Belediyelerin “B” sinden haberi olmayanların Belediye Meclisine seçildiklerine çok tanık oldum.
Özel İdarede çalışırken, bir İl Genel Meclis Üyesi; “Turan Bey, maaşlarınız az ise, artıralım” dediğini anımsıyorum.
Belediyede, açık kadrolara, usulüne uygun olarak eleman atama yetkisi Belediye Başkanlarına ait olmasına karşın, Belediye Meclis üyelerinin, “Siz falancayı alırsanız onamayız” diyenleri biliyorum.
Birinin memur maaşlarını İl Genel Meclis üyelerinin, diğeri de atamaları Belediye Meclislerinin yapma yetkisi olduğunu sanan insanlardan, bu görevlere üye seçerken dikkatli olmamızı anımsatmak için yazıyorum bu satırları.
Önümüzde (31 Mart 2024’de) Yerel yönetimler seçimleri var. Belediye Başkanlıklarına, İl Genel Meclis Üyeliklerine, hatta Muhtarlıklara insan seçerken, Partiyi de 2. Plana alın, şunun adamı, bunun adamı diyen düşünmeyin, köye, beldeye, ilçeye, il’e en iyi hizmet verecek, gerçekten layık olanı seçin.
Sözünü ettiğim seçimlerde isabetli insanlar seçerseniz halk yararlanır, isabetsiz kimseler seçerseniz halk zarar görür. Hayırlısı ne ise o olsun.