Çevrenin sözlük olarak birçok anlamı var. Bireysel çevre var. Toplumsal çevre var, Uluslararası çevre var. Doğal çevre var.
Devletler de, toplumlar da, bireyler de çevrelerinden etkilenir. Bireyler için, olumlu anlamda iyi bir çevrede yetişmiş ifadesi kullanılır. Olumsuz anlamda da çevrelerinden etkilenebilir bireyler.
Bir burada çevre sözcülüğünü doğal çevre olarak ele alıp işlemeğe çalışacağız.
Evimden, vali konağı ve Emniyet Müdürlüğü yönünde de, şehir kütüphanesi yönünde basamakları kullanarak da yaya olarak geldiğim olur
Emniyet Müdürlüğü üst tarafını demirlerle, tellerle çevirmiş. Çevrili alan yeşillendirilmiş. İçinde ağaçlar var.
Dikkatsiz insanlar, çevreye hiç, ama hiç saygısı olmayan insanlar, boşalan sigara paketlerini, içtikleri su şişelerine, parmaklıklardan o güzel yeşillikler arasında atıyorlar.
“İnsan” dediğimiz varlık böyle olur mu?
Öbür yandan, merdiven basamakları üzerinde, hatta ana caddenin kaldırımlarında sigara izmaritleri görüyorum. Belediye temizlik işçileri sıkça süpürüyorlar yolları, kaldırımları, basamakları. Ama Belediye işçileri süpürüyor diye, insanlar ellerindeki kâğıt parçalarını, içtikleri sigaraların izmaritlerini yerlere mi atmalıdır? İnsan ve insanlık onuru taşıyanlar bunu yapamazlar.
Bir beldenin, ilçenin ve ilin uygarlık niteliği, ortak kullanılan; parklar gibi, bahçeler gibi mezarlıklar gibi, caddeler, sokaklar gibi alanların temizliği ve düzeniyle ölçülür.
Seyrek de olsa, kahvehaneler gittiğimiz oluyor. Çay içen insanların bazılarının, içtikleri çayın tabağında biriken suları, oturduğu masanın altına ya d7a yakınına serptiğini görüyorum. Bu alışkanlık okumuş insanlara da bulaşmış. Bir kişi ile, bir kamu kurumuna gittik. Kurumunun başındaki makam sahibi çay söyledi. Emekli öğretmen arkadaşımız kahvehane alışkanlığıyla, içtiği çayın tabağındaki suyu halıların üstüne serpmesin mi?
Çok utandım, kurum amiri de fark etti.
Toplumlarda, bireylerin çevreye duyarlığı, temizlik anlayışı, dikkati çok önemlidir. Bu duyarlık lafla olmaz, dikkatle, uygulamayla olur.
“Üzüm, üzüme baka baka kararır” deyimimiz vardır. Bilgi, görgü, alışkanlık konusunda noksanlarımız olabilir. Ama arkadaşlarımızı iyi seçersek, bilgili, görgülü insanların davranışlarından ders almasını bilirsek, yukardan beri saydığım noksanlıklar, hatalar en aza inebilir.
Bu açıdan çevre duyarlığı çok önemlidir.