TEPAV, İstihdam İzleme Bültenini yayınladı. Raporda 2022 yılı Ekim ayı verileri yer alırken, 2021 yılı Ekim ve 2022 yılı Eylül ayları da karşılaştırıldı. Gümüşhane ise ücretli çalışan sayısında artış görülen iller arasında yer aldı.
TEPAV, İstihdam İzleme Bültenini yayınladı. Raporda 2022 yılı Ekim ayı verileri yer alırken, 2021 yılı Ekim ve 2022 yılı Eylül ayları da karşılaştırıldı. Gümüşhane ise ücretli çalışan sayısında artış görülen iller arasında yer aldı.
“Günlük kazançların yıllık artışı 1,8”
Yılın ikinci yarısı için yapılan ücret ayarlamalarının etkisiyle Ekim 2022’de prime esas ortalama günlük kazançların yıllık artışı yüzde 87,3’e çıkmıştır. 2022 yılı itibarıyla hızla yükselen enflasyonun çalışanların alım gücündeki yıpranmayı telafi etmek amacıyla, asgari ücrette iki kez düzenlemeye gidilmiştir. İlk olarak, brüt asgari ücret 1 Ocak – 30 Haziran 2022 dönemi için yüzde 39,9 oranında zam yapılarak 3578 Türk lirasından 5004 Türk lirasına çıkarılmış, ardından 1 Temmuz – 31 Aralık 2022 dönemini kapsayacak şekilde yüzde 29,3 oranında tekrar artırılmış ve 6471 Türk lirasına yükseltilmiştir. Asgari ücret ayarlamalarının belirleyici olduğu prime esas ortalama günlük kazançların yıllık artışı da, ikinci düzenleme sonrası, Ekim ayında asgari ücretteki artışın öncesine göre 35,3 puan artarak yüzde 87,3 olmuştur. Bu dönemde TÜİK tarafından yayınlanan resmi verilere göre, tüketici enflasyonu yıllık yüzde 85,5 seviyesindedir ve ortalama günlük kazançların yıllık artışı ile 1,8 puanlık fark mevcuttur.
“Kadın istihdamında 32,6 artış”
Kadın istihdamının toplam içindeki payı geçtiğimiz aya göre 0,1 puan artarak yüzde 32,6’ya yükselmiştir. Ekim 2022’de sigortalı kadın çalışan sayısı bir yıl öncesine göre 588 bin (yüzde 11,6), Eylül ayına göre ise 23 bin (yüzde 0,4) artmış ve 5,7 milyon olarak gerçekleşmiş, tarihsel olarak da en yüksek seviyeye ulaşmıştır. 2022 yılında sigortalı ücretli kadın çalışanların sayısı, Temmuz ayı dışında artış yönlü olmakla beraber, toplam istihdam içindeki payı da Ekim ayında yüzde 32,6 ile tarihsel olarak en yüksek oranına yükselmiştir.
“Faaliyet gösteren işyeri sayısı yüzde 4,6”
Son bir yılda işyeri sayısı 78 sektörde artmıştır. Ekim 2022’de Türkiye genelinde faaliyet gösteren işyeri sayısı yüzde 4,6 (96 bin) artarak 2,2 milyon olmuştur. 18 bin artış ile perakende ticaret sektörü işyeri sayısı en fazla artan sektördür. Bu sektörü, kara taşımacılığı ve boru hattı taşımacılığı (14 bin), toptan ticaret (10 bin) ve ev içi çalışanların faaliyetleri (8 bin) sektörleri izlemiştir (Şekil 13). İş yeri sayısı en hızlı artan sektör yüzde 80,7 ile ev içi çalışanların faaliyetleri sektörü olmuştur. Oran olarak yıllık değişimlere bakıldığında, ev içi çalışanların faaliyetleri sektörünü bilgisayar programlama ve danışmanlık (yüzde 18,7) ile tütün ürünleri imalatı (yüzde 18,3) olarak açıklanmıştır.
“Gümüşhane’de 17 bin 340 artış”
2022 Ekim ayı, iller itibarıyla KOBİ’lerde istihdam edilen sigortalı ücretli çalışan sayısındaki değişimlerde Doğu Karadeniz Bölgesinden en fazla daralan/en sınırlı artan kategorisinde Gümüşhane listeye girerek iller arasında 337 oranıyla 8’inci sırada yer aldı. Sektörler itibarıyla sigortalı ücretli kadın çalışan sayısındaki değişimlerde ise en sınırlı artan (çalışan, yıllık değişim) oranlarından Gümüşhane 7, Artvin ise 8’inci sırada yer aldı.
2021 ve 2022 yılları Ekim ayı ‘Ücretli Çalışan Sayıları’ Doğu Karadeniz illeri arasında Artvin’de düşüş görülürken; Giresun, Gümüşhane, Ordu, Rize ve Trabzon illerinde artış gözlendi. 2021 ve 2022 yılları ekim ayı verileri ele alındığında Doğu Karadeniz Bölgesinde değerlendirilen 6 ilin arasında Trabzon; 131 bin 292 çalışanla en çok ücretli çalışanın olduğu il oldu. Gümüşhane’de ise; 2021 Ekim ayında 16 bin 478, 2022 Eylül ayında 17 bin 196 ve 2022 yılı Ekim ayında ise 17 bin 340’a ulaşarak yıllık 862 kişi ile yüzde 5,2 artış görülmüştür.
2022 yılı Ekim ayı ücretli çalışan sayıları Doğu Karadeniz illerinde sırasıyla şöyle: Artvin 28 bin 805, Giresun 63 bin 908, Gümüşhane 17 bin 340, Ordu 101 bin 1, Rize 58 bin 428, Trabzon 131 bin 292.
Haber: Zeynep KAYA