Bu Kış Nasıl Bitecek?

Dünkü zamlar, eylül ayı itibarıyla dört kişilik bir ailenin ortalama elektrik faturasının 346,90 TL’den 416,3 TL’ye çıkmasına neden olacak. Bu da elektrik faturasının bir önceki aya göre 69,4 TL, sene başına göre de 196,6 TL birden artması demek.

EPDK ve BOTAŞ, dün itibarıyla konutlarda kullanılan elektriğe yüzde 20 zam yapılırken; konutlarda kullanılan doğalgaza yüzde 20,4, sanayide kullanılan doğalgaza ise yüzde 50,8 zam yapıldığını duyurdu.

Dün açıklanan zamların ardından yıl içindeki doğalgaz zamları konutlar için yüzde 119,5’i bulmuş oldu.

Bu oran birinci kademe küçük işletmelerde yüzde 219,2 iken, ikinci kademe büyük işletmelerde yüzde 51,5 ve elektrik üretim amaçlı tarife için ise yüzde 273,6.

Yapılan zamların kur krizinin başladığı 2018’e göre kıyaslandığında ise, son 4 yılda konutta kullanılan doğalgaz yüzde 313, birinci kademe işyerinde kullanılan doğalgaz yüzde 620.5, ikinci kademe işyerinde kullanılan doğalgaz ise yüzde 1071,5 zamlandı.

Son bir yılda meskenlerde kullanılan elektrikte birinci kademeye yüzde 89,5, ikinci kademeye ise yüzde 184,2 zam geldi. Bu oran, tarımsal sulamada yüzde 142,5 ve ticarethanelerde yüzde 174,2 ila yüzde 265,6 aralığında iken, sanayide kullanılan elektriğe son bir yılda yapılan zam yüzde 433,1’e ulaştı.

Enerji maliyetlerinin, tarifeler üzerinden vatandaşa yüklendiğini ifade eden ekonomistler; “Sanayideki zam da dikkat çekici. Bu, sanayicinin ürettiği her türlü malın yine zamlanacağının işareti. Bu yüzden vatandaş sadece enerji zamlarıyla değil, diğer zamlarla da mağdur olacak” yorumunda bulunuyor.

Uzmanlar ayrıca, EPDK’nın son kararlarına bakıldığında, enerji zamlarının devam edeceğine yönelik işaretler olduğuna dikkat çekiyor.

Üretim şirketlerinin gün öncesi piyasası ve dengeleme güç piyasasında ürettikleri elektrik enerjisi için, saatlik bazda, megavat saat başına verecekleri tekliflerdeki azami fiyat limitlerinin de artırıldığı bilgisini veren uzmanlar, bunun ne anlama geldiğini şöyle anlatıyor: “2020 Mart’ta 600 TL, 2021 sonunda 2 bin TL olan megavat saat başına bu fiyat, bugün 4 bin 800 TL’ye çıktı. Yani 2020’ye göre 8 kat, 2021 sonu-2022 başına göre 2.4 kat artmış oldu.

Dolayısıyla bu fiyat tekliflerinde makasın açılması, üretim şirketlerinin teklif ettikleri toptan satış fiyatlarının bu rakamlara göre teklif vermesine, bu da faturalara yansıyan üretim maliyetlerinin artmasına yol açacak. Dolayısıyla bu gelişme de yeni zam haberleri olarak karşımıza çıkacaktır.”